تاکید بر ضرورت ثبت نظام‌مند حافظه تاریخی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ،حسین سبطی گفت: اجرای تاریخ شفاهی حوزه میراث فرهنگی در استان‌ها بر پایه یک نقشه‌راه علمی و مصوب انجام می‌شود و مستندسازی روایت‌های مرتبط با پرونده جهانی الموت، آغازگر الگویی ملی برای ثبت تجربه‌ها و دانش انباشته حوزه میراث‌فرهنگی خواهد بود.

عضو شورای سیاست‌گذاری تاریخ شفاهی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و مسئول طرح تاریخ شفاهی حوزه میراث‌فرهنگی، با تشریح اهداف و چارچوب‌های اجرایی این پروژه ملی، بر ضرورت ثبت نظام‌مند حافظه تاریخی و تجربیات مدیران، پژوهشگران و کنشگران حوزه میراث‌فرهنگی تاکید کرد.

وی با اشاره به برگزاری نشست تخصصی در استان قزوین گفت : در این نشست، ابتدا اهمیت و جایگاه تاریخ شفاهی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین ابزار‌های صیانت از حافظه نهادی و انتقال تجربه‌های ارزشمند میان نسل‌ها تبیین شد.

عضو شورای سیاست‌گذاری تاریخ شفاهی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی افزود: مبنای نظری و روش‌شناختی این طرح، کتاب «روش تحقیق تاریخ شفاهی» تألیف دکتر غلامرضا عزیزی است که به تصویب شورای سیاست‌گذاری ثبت و تدوین تاریخ شفاهی وزارت میراث‌فرهنگی رسیده است و به‌عنوان نقشه‌راه علمی اجرای این طرح در سراسر کشور مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

سبطی گفت : هرگونه تولید محتوا و کنشگری در این حوزه باید بر پایه یک چارچوب علمی، استاندارد و یکپارچه انجام شود؛ از همین‌رو، تمامی فرآیند‌های اجرایی پروژه بر اساس این سند روش‌شناختی طراحی شده است تا روایت‌های ثبت‌شده، از اعتبار علمی و ارزش ماندگار برخوردار باشند.

وی با تشریح ساختار اجرایی این طرح ملی افزود : طرح ملی تاریخ شفاهی در پنج سطح شامل حوزه‌های میراث‌فرهنگی، گردشگری، صنایع‌دستی، هنر‌های ملی و حکمرانی انجام می‌شود که هر یک متولی خود را دارد و توسط مدیران طرح تهیه می‌شود.

سبطی گفت : شورای سیاست‌گذاری تاریخ شفاهی حوزه میراث‌فرهنگی به ریاست وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی تشکیل شده و مسئولیت آن بر عهده دکتر غلامرضا ظریفیان است. این شورا راهبری کلان پروژه را بر عهده دارد و دبیرخانه تخصصی نیز اجرای برنامه‌ها را در سطح ملی و استانی دنبال می‌کند.

عضو شورای سیاست‌گذاری تاریخ شفاهی وزارت میراث‌فرهنگی  افزود : در اجرای دستور وزیر میراث‌فرهنگی مبنی بر توسعه پروژه تاریخ شفاهی در تمامی استان‌ها، مقرر شده است هر اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی دو نماینده برای هماهنگی اجرای طرح معرفی کند و همزمان، فهرست مصاحبه‌شوندگان واجد صلاحیت در حوزه‌های مختلف، از جمله میراث‌فرهنگی ملموس، میراث ناملموس، گردشگری و صنایع‌دستی، را برای انجام گفت‌و‌گو‌های تخصصی به دبیرخانه پروژه ارسال کند.

سبطی با اشاره به مصوبات نشست قزوین گفت : در این جلسه، با حضور دکتر مریم مهدوی، سرپرست اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان قزوین و دکتر حمیده چوبک، نمایندگان پروژه معرفی شدند و مقرر شد فرآیند شناسایی و معرفی صاحب‌نظران و چهره‌های اثرگذار استان در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود تا مراحل ثبت روایت‌های شفاهی با سرعت و انسجام بیشتری دنبال شود.

این مستندساز حوزه فرهنگی همچنین به آغاز مستندسازی تاریخ شفاهی پرونده «قلعه‌ها و استحکامات دفاعی الموت» اشاره کرد و افزود : با توجه به اهمیت جهانی این پرونده، پروژه تاریخ شفاهی تصمیم گرفت روایت شکل‌گیری، مطالعات، پژوهش‌ها و روند تهیه این پرونده را نیز ثبت و ضبط کند. در این چارچوب، گفت‌و‌گو‌های مفصل و مستندی با دکتر چوبک، از مدیران و پژوهشگران اصلی این پرونده، انجام شد.

وی گفت : بخشی از این گفت‌و‌گو‌ها در تهران و بخش دیگری طی دو روز در دژ تاریخی الموت انجام شد که مجموعه‌ای ارزشمند از روایت‌های تخصصی، تجربه‌های میدانی و ناگفته‌های یکی از مهم‌ترین پرونده‌های میراث‌جهانی ایران را ثبت کرده است.

مسئول طرح تاریخ شفاهی حوزه میراث‌فرهنگی با تجلیل از تلاش‌های دکتر چوبک، از او به‌عنوان باستان‌شناسی نستوه یاد کرد و افزود : او نمونه‌ای کم‌نظیر از یک باستان‌شناس متعهد و وطن‌دوست است که با عشق به ایران، میراث‌فرهنگی و اعتلای نام کشور در عرصه بین‌المللی، سال‌ها با پشتکار و خستگی‌ناپذیری برای ثبت‌جهانی الموت تلاش کرده است.

سبطی با قدردانی از همراهی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان قزوین، اظهار امیدواری کرد اجرای این طرح در استان‌ها بتواند به شکل‌گیری بزرگ‌ترین گنجینه تاریخ شفاهی میراث‌فرهنگی ایران منجر شود؛ گنجینه‌ای که علاوه بر حفظ حافظه نهادی وزارتخانه، پشتوانه‌ای ارزشمند برای پژوهشگران، مدیران آینده و سیاست‌گذاری‌های فرهنگی کشور خواهد بود.