ساخت میکروسکوپ تداخلی نور سفید، دستاورد دانش‌بنیان‌ها

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ، شرکتی دانش‌بنیان موفق به طراحی و ساخت میکروسکوپ تداخلی نور سفید از نوع «لینیک» و بومی‌سازی آبجکتیو تداخلی آن شد؛ این دستاورد ضمن کاهش وابستگی به واردات، زمینه توسعه کاربرد‌های صنعتی پیشرفته در حوزه‌های نفت، نیرو، هوافضا و خودروسازی را فراهم کرده است.

 فاطمه جعفریانی، مدیر طرح و توسعه این شرکت دانش‌بنیان، با اعلام این خبر گفت: میکروسکوپ تداخلی نور سفید از نوع «لینیک» به‌منظور رفع محدودیت‌های میکروسکوپ‌های تداخلی متداول طراحی و ساخته شده است.

وی افزود: در میکروسکوپ‌های رایج مانند میرائو و مایکلسون، فاصله کاری کوتاه امکان بررسی سطوح داخلی و عمقی را محدود می‌کند، اما در طراحی لینیک با استفاده از عدسی‌های میدان روشن با فاصله کاری بلند و فوق‌بلند، این محدودیت برطرف شده است.

جعفریانی با اشاره به قابلیت‌های این محصول اظهار کرد: این دستگاه امکان مشاهده و تحلیل جزئیات سطحی در عمق چند ده میلی‌متری را با دقت نانومتری فراهم می‌کند و می‌توان بدون تخریب قطعه، سطوح داخلی تجهیزاتی مانند سیلندر موتور خودرو را مورد بررسی قرار داد.

به گفته او، این میکروسکوپ با بهره‌گیری از فناوری‌های «تحلیل جابه‌جایی فاز» (PSI) و «تشخیص بیشینه پوش فریز‌های تداخلی»، دقت عمودی ۵ نانومتر، محدوده اسکن ۴۰ نانومتر تا ۱۲ میلی‌متر و بزرگنمایی تا ۱۰۰ برابر را در اختیار کاربران قرار می‌دهد.

مدیر طرح و توسعه این شرکت، آبجکتیو تداخلی را مهم‌ترین بخش این دستگاه دانست و گفت: فناوری ساخت این قطعه تاکنون در اختیار تعداد محدودی از شرکت‌های مطرح جهان بوده و قیمت نمونه‌های خارجی آن بین ۱۰ تا ۲۰ هزار دلار است.

وی ادامه داد: این شرکت با تکیه بر دانش فنی بومی موفق شده است آبجکتیو تداخلی را در داخل کشور طراحی و تولید کند و از واردکننده این قطعه به تولیدکننده و تأمین‌کننده آن تبدیل شود.

جعفریانی با بیان اینکه این فناوری کاربرد‌های متعددی در صنایع مختلف دارد، افزود: از این تجهیز می‌توان در کنترل کیفیت سیلندر‌های موتور، آزمون بلوک‌های استاندارد تست آلتراسونیک و همچنین صنایع نفت، نیرو، هوافضا و خودروسازی استفاده کرد.

این فعال فناور همچنین خاطرنشان کرد: فاصله کاری بلند آبجکتیو امکان اندازه‌گیری دقیق در عمق ۳۰ تا ۴۰ میلی‌متری بلوک‌های تست آلتراسونیک را فراهم کرده است؛ قابلیتی که در بسیاری از نمونه‌های متداول وجود ندارد.

مدیر طرح و توسعه این شرکت با اشاره به مزیت اقتصادی این محصول گفت: قیمت میکروسکوپ‌های تداخلی خارجی بین ۵۰ تا ۳۵۰ هزار دلار است، در حالی که نمونه تولید داخل با قیمت حدود ۲ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان عرضه می‌شود و می‌تواند صرفه‌جویی ارزی قابل توجهی برای کشور به همراه داشته باشد.

وی درباره روند توسعه این محصول نیز گفت: این طرح با حمایت معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری و ستاد ویژه توسعه فناوری نانو، از مرحله آزمایشگاهی به محصول تجاری تبدیل شده است.

جعفریانی در پایان یکی از چالش‌های اصلی این فناوری را ناشناخته بودن آن برای بخشی از بازار عنوان کرد و افزود: تقویت ارتباط میان تولیدکنندگان تجهیزات بومی و صنایع متقاضی می‌تواند به توسعه بازار و تجاری‌سازی بیشتر فناوری‌های داخلی کمک کند.