خروج روسیه از پیمان هسته ای «آی ان اف»

در پی اعلام خروج رسمی آمریکا از پیمان منع موشک های هسته ای میانبرد و کوتاه برد هسته ای موسوم به "آی ان اف" ، روسیه نیز از این پیمان نظامی خارج شد.
وزارت امور خارجه روسیه اعلام کرد خروج آمریکا از پیمان منع موشک های هسته ای میان برد (آی ان اف) اشتباهی بزرگ است.
به گزارش خبرگزاری اسپوتنیک روسیه از مسکو، ­وزارت امور خارجه روسیه گفت این اقدام پس از تلاش های عمدی واشنگتن برای تضعیف این پیمان و ایجاد بهانه ای برای فروپاشی آن صورت گرفت. این وزارتخانه افزود این تلاشها نشان می دهد آمریکا مسیری را برای از بین بردن همه توافقات بین المللی که به هر دلیلی برای واشنگتن مناسب نیست، در پیش گرفته است.
در بیانیه ­وزارت امور خارجه روسیه آمده است: «آمریکا با به راه انداختن کارزاری تبلیغاتی بر اساس اطلاعات عمداً گمراه کننده درباره نقض های ادعا شده آی ان اف توسط روسیه، عامدانه بحرانی واقعاً برطرف نشدنی در خصوص این پیمان به وجود آورده است.»
وزارت امور خارجه روسیه همچنین از آمریکا خواست طرح های خود را برای استقرار موشک های کوتاه برد و میان برد کنار بگذارد و قول داد در این صورت، روسیه تسلیحات مشابهی را در پاسخ، مستقر نخواهد کرد.
دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا اکتبر 2018 اعلام کرد واشنگتن در نظر دارد از این پیمان خارج شود، زیرا مسکو به تعهداتش عمل نمی کند. این کشور دوم ماه اوت (11 مرداد) هم از پیمان آی ان اف خارج شد.آمریکا تأکید داشت روسیه از موشک 9M729 خود که به ادعای واشنگتن مفاد پیمان را نقض می کند، صرف نظر کند.
سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) روز جمعه روسیه را به خاتمه دادن به پیمان خلع سلاح هسته ای در اروپا که در سال 1987 با آمریکا امضا شده است، متهم کرد و اطمینان داد به شیوه ای سنجیده و مسئولانه به تهدید موشک های جدید روسیه پاسخ خواهد داد.
هوآ چونینگ سخنگوی وزارت امور خارجه چین روز جمعه در یک کنفرانس خبری اعلام کرد این کشور مخالف تصمیم آمریکا در خروج از پیمان منع موشک های هسته ای میان برد (آی ان اف) است و معتقد است واشنگتن باید تبعیت از این معاهده را از سر بگیرد.
به گفته این دیپلمات چینی, آمریکا با زیر پا گذاشتن وظایف بین المللی خود, "در واقع به دنبال برتری در زمینه تسلیحات راهبردی است".
سخنگوی وزارت امور خارجه چین تاکید کرد: "این اقدام به طور جدی ثبات را تحت تاثیر قرار خواهد داد و توازن قدرت را در جهان تضعیف خواهد کرد. تنش ها تشدید خواهد شد و بی اعتمادی متقابل در عرصه بین المللی افزایش خواهد یافت".
وی افزود: "این اقدام, امنیت را در بسیاری از مناطق تهدید می کند".
الیوت انگل رئیس کمیته امور خارجه مجلس نمایندگان آمریکا نیز ضمن انتقاد از روسیه به دلیل نقض پیمان نیروهای هسته ای میان برد، از دولت ترامپ هم بابت خروج از این معاهده و تلاش برای پایان دادن به معاهده استارت جدید با مسکو انتقاد کرد.
پایگاه اینترنتی مجلس نمایندگان آمریکا گزارش داد در بیانیه انگل آمده است: «پیمان نیروهای هسته ای میان برد سنگ بنای کنترل تسلیحات به مدت سی سال بود. بدون شک، تخلف روسیه از این پیمان امنیت و ثبات دو سوی اقیانوس اطلس را تهدید کرده است. اما دولت ترامپ با پاره کردن این پیمان به جای دنبال کردن دیپلماسی جدی برای نجات آن، دقیقا همان کاری را انجام داد که پوتین انتظارش را داشت.»
اما آنچه مهم به نظر میرسد این بخش از سخنان این سناتور آمریکایی است: "بدتر اینکه، این پرونده تازه ترین نمونه از تلاش دولت ترامپ برای توقف توافقات کنترل تسلیحات بین المللی است. این دولت پیشتر روی معاهده استارت جدید تمرکز کرد که محدودیت های مهمی را بر نیروهای هسته ای روسیه و طرح های سختگیرانه ای را برای اطمینان از عدم فریبکاری روسیه ارائه می کند و تا آنجا که ما می دانیم روسیه به تعهداتش عمل کرده است. با این حساب چرا دولت ترامپ در اقدامی خطرناک و گیج کننده اعلام کرد بعید است معاهده استارت جدید را بعد از پایان اعتبارش در فوریه 2021 تمدید کند. رئیس جمهور باید این رویه خطرناک را مجددا بررسی کند، به کنگره گوش دهد و معاهده استارت جدید را مادامیکه روسیه به آن پایبند است، تمدید کند."
به نظر میرسد جواب پرسش الیوت انگل این است: "اقدامات ضد روسی ترامپ گامی رسانه‌ای - انتخاباتی برای تطهیر اتهامات نسبت داده شده مبنی بر "مداخله روسیه در انتخابات 2016 آمریکا و تاثیر آن بر پیروزی ترامپ" است.
رونالد ریگان، رئیس جمهور وقت آمریکا و میخائیل گورباچف، رهبر اتحاد جماهیر شوروی در سال 1987 در واشنگتن پیمان نیروهای هسته ای میان برد (INF) را امضا کردند. این پیمان از یکم ژوئن 1988 بدون محدودیت زمانی به اجرا درآمد. هدف از انعقاد این پیمان انهدام همه موشک های کروز و موشک های بالستیک آمریکا و شوروی بود که از زمین پرتاب می شوند و برد آنها بین 500 تا 5500 کیلومتر است. این نخستین معاهده است که امکان انهدام تقریبا همه موشک های هسته ای میان برد در اروپا را فراهم کرد.
مسکو در آن زمان واشنگتن را به آزمایش سامانه های ممنوعه در قالب پیمان نیروهای هسته ای میان برد و همچنین استقرار سامانه های ایجیس متهم کرد. سامانه های ایجیس در خاک اروپا تحت عنوان سپر ضدموشکی، ظرف چند ساعت از یک ساز و کار دفاعی به یک سامانه جنگی تبدیل می شد.
­
­-----------------------------------------------------------------------
عبدالرضا خلیلی

­
­